Naxçıvan inciləri: Buzxanalar

5-01-2017, 15:15Bölgə
Naxçıvan inciləri: Buzxanalar


Naxçıvan şəhəri 2018-ci il üçün İslam Mədəniyyətinin Paytaxtıdır. Naxcivantv.az “Naxçıvan inciləri” rubrikasında qədim diyarın milli-mədəni inciləri olan tarix və mədəniyyət abidələrini öz oxucularına təqdim edir. Bu dəfə muxtar respublika ərazisində yerləşən buzxanalar haqqında danışacağıq.

Naxçıvan Muxtar Respublikasında 3 tarixi buzxana abidəsi var. Onlardan biri Naxçıvan buzxanasıdır ki, həmin abidə bu təmayüldə ölkəmizdə qeydə alınan ən böyük tikilidir. 20 metr uzunluğunda və 9 metr enində olan bu abidə ilk baxışdan bir mərtəbəli binanı xatırlatsa da, ümumi hündürlüyü 9,6 metrdir. Dam örtüyünün üzərində isə altı kiçik günbəz ucaldılıb.

Başlıca xüsusiyyəti heç də onun böyük ölçülərə malik olmasında deyil. Həmçinin yüksək texniki səviyyədə kərpicdən qurulan örtük konstruksiyasının mükəmməl həlli, naturada tikilməsi, bina örtüyünün uzununa yüngül və dinamik konstruksiya sxemi üzərində yaradılması abidənin səciyyəvi cəhətlərindəndir.

Onu da qeyd edək ki, bu cür oxşar konstruksiyadan Ordubad şəhərindəki Buzxanada da istifadə olunub. Hətta o dövrdə Təbriz və Ərdəbildə inşa olunan bazar komplekslərinin örtülü keçidləri də bunun oxşarıdır. Bu da, ilk növbədə XII-XIV əsrlərdə mövcud olan Naxçıvan memarlıq məktəbinin geniş əhatə dairəsi ilə bağlı olub.

Haqqında söhbət açdığımız Ordubad Buzxanası da regionda ticarət məqsədi ilə inşa olunan obyektlərdən biri olub. Memarlıq abidəsi XIV əsrdə tikilib, XVIII əsrdə yenidən bərpa edilib. Binanın ümumi sahəsi 166 kvadratmetrdir, hündürlüyü isə 11,32 metrdir.

Şərur rayonundakı Cəlilkənddə yerləşən buzxana kompleksi isə XIX əsrə aiddir. Bina dördkünc formalı olub yuxarıda tağabənzər formada tamamlanıb. Yerin altında yerləşən buzxanaya enmək üçün daşdan xüsusi pilləkən düzəldilib. Binanın divarları yüngülcə yonulan boz rəngli qaya parçalarından inşa edilib. İçərisində divarlar boyunca dördkünc formalı şəkillər var.

Yay aylarında yerli əhali istilərdən qorunmaq, yeyinti məhsullarını, şəxsi azuqələrini uzun müddət saxlamaq üçün bu binalardan istifadə edib. Buzu almaq üçün qış aylarında binaya çəkilmiş kəhriz suyu zirzəmiyə vurularaq buz halına salınırdı. Buzun əriməməsi üçün onların arasına saman da tökülürmüş.

Son illər hər 3 buzxana orijinal görünüşü qorunub saxlanılmaqla əasalə bərpa edilib. Hazırda bu tarixi abidələrin hər biri turizm obyekti kimi fəaliyyət göstərir, burda milli mətbəx nümunələrimiz ziyarətçilərə təklif edilir.
Oxunub: 278
Rəsmi

Akademik Ramiz Mehdiyevin “Yeni dünya nizamı və milli ideya” kitabının təqdimatı olub
Akademik Ramiz Mehdiyevin “Yeni dünya nizamı və milli ideya” kitabının təqdimatı olub

Prezident İlham Əliyev: “Naxçıvanda istehsal olunan mallar dünya bazarlarına rahatlıqla çıxa biləcək”
Prezident İlham Əliyev: “Naxçıvanda istehsal olunan mallar dünya bazarlarına rahatlıqla çıxa biləcək”
XƏBƏR LENTİ
15:40 Bakıda ər-arvadı maşın vurdu 15:29 Ruhi qaraya büründü...- FOTOLAR 15:15 Millimiz oyuna qara sarğı ilә çıxacaq 15:00 "Tacikistanın güclü komandasına qarşı oynadıq" 14:42 Həftəsonunun HAVAsı 14:27 38 nəfərin həlak olduğu oteldən yalvarış: "Kömək edin, biz soyuqdan ölürük"- VİDEO - FOTO 14:14 "Qafqaz"ın rektoru nazirliyə çağırıldı - 10 gün vaxt verildi 13:58 "25 il ərzində Azərbaycan mühüm siyasi, iqtisadi, sosial nailiyyətlər əldə edib" 13:44 Son dəqiqə: İŞİD Palmiranı MƏHV ETDİ 13:30 Hüquq müdafiəçisi məlumat yaydı: "17 yaşlı gənc polisdə işgəncəyə məruz qalıb" 13:10 “Reina” terrorçusu: Belə bir təklif gəlsə, yenə qətliam törədəcəm 13:00 Nazir müavini: Aİ ilə danışıqlar yaxın vaxtlarda başlayacaq 12:38 Lavrov və Nalbandyan Qarabağ münaqişəsini müzakirə ediblər 12:25 Bakıda gənc qız son anda ölümdən xilas oldu— VİDEO 12:11 Azərbaycan prezidenti Şəhidlər xiyabanını ziyarət edib 11:59 Kerri: “ABŞ Avropanı Rusiyaya qarşı sanksiyalar ətrafında birləşməyə sövq edib” 11:45 Azərbaycanda məmur vəfat edib 11:30 20 Yanvar faciəsinin iyirmi yeddinci ildönümüdür 22:07 27 il yaddaşlardan silinməyən QANLI FACİƏ -Qara 20 Yanvar 21:25 Türkiyə bu səhnədən danışır - 19:23 Generalın təqaüdə çıxmamasının şok səbəbi -Ramiz Zeynalovu qanunu pula dəyişənlərlə nə birləşdirir? 19:15 328 saylı baxça yoxsa, 328 adda oyun ... 19:15 Reynaldo üçün daha bir təklif 19:00 Donmuş göldən möhtəşəm görüntülər- FOTOLAR 18:40 Azərbaycanda keçiriləcək Avropa çempionatının təqvimi açıqlanıb 18:17 Daxili İşlər Nazirliyinin əməkdaşlarına 'Rəşadətli əməyə görə' nişanı təqdim olunub 18:15 Sabirabadda damında helikopter meydançası olan xəstəxana tikilir 18:13 İcra başçısının adı 8 milyonluq qalmaqalda hallanır –ABDİN FƏRZƏLİYEVİN ƏLBİR OLDUĞU 'İŞBAZLAR'... 18:00 Bu il daha hansı universitetlər bağlanacaq?- Slavyan, Turizm, Texniki... 17:38 Keçmiş nazirin “İsmayıllı tövbəsi”....– Villa və obyektlərini satıb 17:34 ‘Abır–həyanın’ satıldığı ‘VİKTORİYA’da Əmək Kitabçası Qalmaqalı -ŞİKAYƏT 17:15 Bakıda 5 gün əvvəl intihara cəhd edən şəxs öldü 17:05 Baş həkimdən ana və körpəsinin ölümü ilə bağlı AÇIQLAMA 16:46 Ukrayna prezidentinin Azərbaycana dəstəyi Rusiyaya və Ermənistana mesajdır 16:33 AZAL qiymətləri artıracaq?- Rəsmi CAVAB 16:20 Metroda halı pisləşdi, təcili yardım gəldi, amma... 16:08 Cabir İmanov: Pul hər şeyi həll etmir... 15:59 Azərbaycanlı yazar “Forbes”in siyahısında 15:44 Məşhur DYP əməkdaşı işdən qovuldu 15:27 İtaliyada hotel qar altında qaldı– YENİLƏNİB