Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinin (AAYDA) sabiq rəhbəri Saleh Məmmədovun fəaliyyəti dövründə yol infrastrukturu layihələri, dövlət vəsaitlərinin xərclənməsi və bir sıra tikinti işlərinin keyfiyyəti ilə bağlı cəmiyyətdə çoxsaylı suallar yaranıb. İllər ərzində həm media, həm də sosial şəbəkələrdə səsləndirilən ittihamlar əsasən qurumun rəhbəri olmuş Saleh Məmmədovun adı ətrafında cəmləşsə də, həmin dövrdə Agentliyin idarə edilməsində iştirak edən çoxsaylı rəhbər şəxslərin, xüsusilə də müavin korpusunun fəaliyyəti demək olar ki, diqqətdən kənarda qalıb.

Məsələnin diqqət çəkən tərəfi də məhz bundan ibarətdir. Çünki minlərlə kilometrlik yol layihələrinin həyata keçirilməsi, yüz milyonlarla manatlıq dövlət vəsaitinin müxtəlif proqramlar və layihələr çərçivəsində xərclənməsi, tenderlərin təşkili, texniki nəzarətin həyata keçirilməsi və maliyyə qərarlarının qəbulu bir nəfərin səlahiyyətləri ilə məhdudlaşmırdı. Bu proseslərdə Agentliyin müxtəlif struktur bölmələri, departament rəhbərləri və müavinləri birbaşa iştirak edirdilər.

Redaksiyamıza daxil olan məlumatlarda iddia olunur ki, bəzi hallarda Agentliyin rəhbərliyinə təqdim olunan hesabatlar və məlumatlar reallığı tam əks etdirməyib. İddialara görə, müəyyən layihələrin icrası, maliyyə göstəriciləri və tikinti işlərinin vəziyyəti barədə rəhbərliyə təqdim edilən məlumatlar sonradan ortaya çıxan faktlarla üst-üstə düşməyib. Bu isə qərarların qəbulunda yanlış istiqamətləndirmələrin ola biləcəyi ehtimalını gündəmə gətirir.

Mənbələrin bildirdiyinə görə, bəzi müavinlər və yüksək vəzifəli şəxslər öz maraqlarını qorumaq məqsədilə Agentliyin rəhbərliyinə birtərəfli məlumatlar təqdim edib, nəticədə strateji əhəmiyyət daşıyan qərarların qəbuluna təsir göstəriblər. Əgər bu iddialar doğrudursa, həmin şəxslərin məsuliyyət məsələsi də hüquqi qiymət almalıdır.

Diqqət çəkən başqa bir məqam isə ondan ibarətdir ki, Saleh Məmmədov vəzifədən ayrıldıqdan sonra onun fəaliyyəti ilə bağlı müxtəlif ittihamlar gündəmə gətirilsə də, həmin dövrdə Agentlikdə çalışan və qərarların qəbulunda iştirak edən çoxsaylı rəhbər şəxslərin adları demək olar ki, hallandırılmayıb. Halbuki hər hansı dövlət qurumunda uzun illər davam edən sistemli problemlərin yalnız bir şəxsin fəaliyyəti ilə izah olunması obyektiv görünmür.

Ekspertlərin fikrincə, dövlət vəsaitlərinin xərclənməsi, tender prosedurları, yol tikintilərinin keyfiyyəti və layihələrin icrası ilə bağlı araşdırmalar aparılarkən məsuliyyət zəncirinin bütün həlqələri araşdırılmalıdır. Əks halda, qərarların hazırlanmasında və icrasında iştirak edən şəxslərin məsuliyyətdən kənarda qalması gələcəkdə oxşar halların təkrarlanmasına şərait yarada bilər.

Bu gün ölkənin müxtəlif bölgələrində qısa müddət sonra sıradan çıxan yollar, yarımçıq qalan layihələr, dəfələrlə təmirə ehtiyac duyan infrastruktur obyektləri ilə bağlı səslənən narazılıqlar cəmiyyətin yaddaşında qalmaqdadır. Həmin layihələrin hansı əsaslarla qəbul edildiyi, texniki nəzarətin necə həyata keçirildiyi və ayrılmış vəsaitlərin hansı istiqamətlərdə istifadə olunduğu barədə suallar isə hələ də tam cavablandırılmayıb.

Məhz buna görə də ictimaiyyət arasında belə bir fikir formalaşıb ki, AAYDA-da baş verən proseslər yalnız keçmiş sədrin fəaliyyəti çərçivəsində deyil, bütövlükdə həmin dövrdə formalaşmış idarəetmə sistemi prizmasından araşdırılmalıdır. Bu sistemin əsas iştirakçıları olan müavinlərin, departament rəhbərlərinin və digər məsul şəxslərin fəaliyyətinə hüquqi qiymət verilməsi həm şəffaflıq, həm də dövlət maraqları baxımından vacib hesab olunur.

Qeyd edək ki, məqalədə yer alan bəzi məlumatlar redaksiyaya daxil olmuş iddialara əsaslanır və aidiyyəti qurumların mövqeyi fərqli ola bilər. Mövzu ilə bağlı Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinin keçmiş vəzifəli şəxslərinin, eləcə də hüquq-mühafizə orqanlarının rəsmi mövqeyini dərc etməyə hazırıq.