Nəsimi rayonunda istirahət parkının bir hissəsinin kafe fəaliyyəti üçün istifadə edildiyi bildirilir. Sakinlər yaşıllıqların taleyindən, kabab tüstüsündən və müraciətlərinə cavab verilməməsindən narazıdırlar. Bəs ictimai istifadə üçün nəzərdə tutulan ərazi hansı əsasla kommersiya fəaliyyətinə cəlb olunub?
Şəhərin abadlaşdırılması, yaşıllıqların qorunması, park və xiyabanların sakinlərin rahat istirahəti üçün əlçatan saxlanılması hər bir şəhər təsərrüfatının əsas vəzifələrindən biridir. Parklar sadəcə ağac və ot örtüyündən ibarət ərazilər deyil. Onlar insanların nəfəs aldığı, uşaqların oynadığı, yaşlıların dincəldiyi, ailələrin asudə vaxt keçirdiyi ümumi istifadəli məkanlardır. Lakin təəssüf ki, son illərdə şəhər mühitində ictimai ərazilərin kommersiya məqsədləri ilə istifadəsi məsələsi vətəndaşların narahatlığına səbəb olan problemlərdən biri kimi gündəmdə qalır.
Bakının Nəsimi rayonundan redaksiyamıza daxil olan şikayət də məhz bu qəbildəndir. Sakinlərin iddiasına görə, rayonun 4-cü mikrorayonunda, Mir Cəlal küçəsi, 18 saylı binanın qarşısında yerləşən istirahət parkının bir hissəsi “MADAM KABABÇI” adlı kafenin fəaliyyəti üçün istifadə olunur. Vətəndaşlar hesab edirlər ki, onların istirahəti üçün nəzərdə tutulan ərazinin bu şəkildə istifadəyə verilməsi həm parkın təyinatına, həm də ətrafda yaşayan insanların rahatlığına mənfi təsir göstərir.
Parkın bir hissəsi necə kafe ərazisinə çevrildi?
Sakinlərin redaksiyamıza verdiyi məlumata əsasən, təxminən bir il əvvəl parkın sözügedən hissəsində 30 ədəd şam ağacı əkilib. Onların sözlərinə görə, sonradan həmin ərazi çəpərlənib, yerə daş döşənib və bu ilin may ayından etibarən burada kafe fəaliyyəti üçün masalar yerləşdirilib.
İddialara görə, ərazidə 6-7 masa qurulub, onların ətrafı dəmir maneələrlə və kapron iplərlə əhatələnib. Beləliklə, əvvəllər parkın ümumi sahəsinin bir hissəsi kimi istifadə edilən məkanın kafe müştərilərinə xidmət göstərən əraziyə çevrildiyi bildirilir.
Burada bir sıra suallar ortaya çıxır: İctimai istirahət parkının bu hissəsində kommersiya fəaliyyəti hansı hüquqi əsasla təşkil edilib? Ərazinin istifadəsinə icazə verilibmi? Əgər verilibsə, bu qərar hansı sənədlərə əsaslanır? Parkın ərazisinin bir hissəsinin kafe fəaliyyəti üçün ayrılması sakinlərin maraqları və ictimai istifadənin qorunması baxımından qiymətləndirilibmi?
Bu sualların cavabı yalnız ərazidə masaların yerləşdirilməsinə baxmaqla müəyyən edilə bilməz. Bunun üçün torpaq sahəsinin hüquqi statusu, istifadəyə dair sənədlər və müvafiq qurumların qərarları araşdırılmalıdır. Lakin sakinlərin narazılığı fonunda məsələyə aydınlıq gətirilməsi artıq zərurətə çevrilib.
Kabab tüstüsü sakinləri bezdirib
Sakinlərin şikayəti təkcə parkın bir hissəsinin zəbt edildiyi iddiası ilə məhdudlaşmır. Onlar kafedə kabab bişirilməsi zamanı yaranan tüstü və qoxunun da ətrafdakı yaşayış binalarına yayıldığını bildirirlər.
Yaşayış binalarının yaxınlığında fəaliyyət göstərən iaşə obyektlərinin yaratdığı tüstü, qoxu və digər narahatlıqlar, xüsusilə havalandırma sistemi və tüstünün xaric edilməsi düzgün təşkil olunmadıqda, insanların gündəlik həyatına ciddi təsir göstərə bilər. Sakinlər öz evlərində pəncərələrini açarkən belə xoşagəlməz qoxu ilə üzləşdiklərini bildirirlərsə, bu məsələ aidiyyəti qurumlar tərəfindən yerində araşdırılmalıdır.
Əlbəttə, hər hansı obyektin yaşayış binasının yaxınlığında yerləşməsi öz-özlüyündə qanun pozuntusunun sübutu deyil. Bununla belə, obyektin fəaliyyətinin qüvvədə olan sanitariya, yanğın təhlükəsizliyi, havalandırma və şəhərsalma tələblərinə uyğunluğu yoxlanılmalıdır. Əgər tüstü və qoxu sakinlərin yaşayış şəraitinə mənfi təsir göstərirsə, problemin aradan qaldırılması üçün konkret tədbirlər görülməlidir.
Sual yaranır: Parkın istirahət üçün nəzərdə tutulan hissəsində kafe fəaliyyəti təşkil edilərkən ətrafda yaşayan insanların maraqları nəzərə alınıbmı? Obyektin fəaliyyəti müvafiq qaydada yoxlanılıbmı? Sakinlərin şikayətlərindən sonra hər hansı monitorinq aparılıbmı?
Ağaclara elektrik naqilləri bağlanıb?
Məsələnin daha bir narahatedici tərəfi yaşıllıqların qorunması ilə bağlıdır. Sakinlərin iddiasına görə, sözügedən ərazidəki ağaclara elektrik naqilləri bağlanaraq işıqlandırma təşkil edilib.
Ağacların budaqlarına və gövdələrinə naqillərin bərkidilməsi onların zədələnməsi, qabığın zərər görməsi və düzgün olmayan montaj zamanı əlavə təhlükəsizlik risklərinin yaranması ilə nəticələnə bilər. Elektrik avadanlıqlarının açıq havada necə quraşdırılması da ayrıca yoxlanılmalı məsələdir.
Əgər həqiqətən ağaclar kommersiya obyektinin işıqlandırılması məqsədilə istifadə olunur və bu zaman yaşıllıqlara zərər vurulursa, aidiyyəti qurumlar vəziyyətə hüquqi qiymət verməlidirlər. Şəhərdə ağacların əkilməsi və yaşıllıq sahələrinin artırılması nə qədər vacibdirsə, mövcud ağacların qorunması da bir o qədər əhəmiyyətlidir.

Bir tərəfdən yaşıllıq sahələrinin artırılmasından danışmaq, digər tərəfdən isə park ərazisindəki ağacların kommersiya məqsədli işıqlandırma üçün istifadə edildiyi barədə iddiaları cavabsız qoymaq olmaz. Məsələnin mahiyyəti yalnız bir neçə masanın yerləşdirilməsi deyil, ictimai ərazinin, yaşıllıqların və sakinlərin rahatlığının necə qorunmasıdır.
Sakinlər müraciət etdiklərini deyirlər, nəticə isə yoxdur
Redaksiyamıza müraciət edən sakinlərin sözlərinə görə, onlar məsələ ilə bağlı dəfələrlə Nəsimi Rayon İcra Hakimiyyətinə müraciət etsələr də, şikayətlərinin həll olunduğunu görməyiblər.
Əgər bu müraciətlər həqiqətən ünvanlanıbsa, onların hansı qaydada araşdırıldığı, əraziyə baxış keçirilib-keçirilmədiyi və vətəndaşlara hansı cavabların verildiyi aydınlaşdırılmalıdır. Çünki dövlət qurumlarına müraciət etmək və şikayətlərinin qanunla müəyyən edilmiş qaydada araşdırılmasını tələb etmək vətəndaşların hüququdur.
Sakinlər üçün əsas məsələ təkcə şikayətlərinə cavab almaq deyil. Onlar yaşadıqları ərazidəki parkın əvvəlki funksiyasını qorumasını, uşaqların sərbəst oynaya bilməsini, yaşıllıqların zədələnməməsini və kabab tüstüsünün gündəlik həyatlarına mane olmamasını istəyirlər.

Bu baxımdan Nəsimi Rayon İcra Hakimiyyətinin məsələyə münasibət bildirməsi, ərazidə araşdırma aparılıb-aparılmadığını açıqlaması və kafenin fəaliyyəti üçün hansı əsasların mövcud olduğunu izah etməsi vacibdir.

İctimai park kommersiya məkanına çevrilməməlidir
Parkların əsas təyinatı insanların istirahətinə xidmət etməkdir. Belə ərazilərdə hər hansı kommersiya fəaliyyətinin təşkili isə ictimai maraqlar, torpaq sahəsinin hüquqi statusu və qüvvədə olan tələblər nəzərə alınmaqla qiymətləndirilməlidir.
Əgər parkın bir hissəsi müvafiq hüquqi əsas olmadan özbaşına çəpərlənib və kafe fəaliyyəti üçün istifadə edilirsə, bu hal araşdırılmalı və qanunvericiliyə uyğun tədbirlər görülməlidir. Əgər obyektin fəaliyyəti üçün qanuni əsas mövcuddursa, həmin sənədlər və ərazinin istifadə şərtləri ictimaiyyətə aydın şəkildə izah edilməlidir.

Burada əsas prinsip dəyişməz qalmalıdır: kommersiya maraqları sakinlərin ümumi istifadəsində olan ərazilərin qorunmasını, yaşıllıqların mühafizəsini və insanların rahat istirahət hüququnu kölgədə qoymamalıdır.

Nəsimi Rayon İcra Hakimiyyəti məsələyə aydınlıq gətirməlidir
Mir Cəlal küçəsi, 18 saylı binanın qarşısında yerləşən parkla bağlı sakinlərin səsləndirdiyi iddialar araşdırılmağa ehtiyac duyur. Ərazinin hüquqi statusu, kafenin fəaliyyətinə dair icazə və sənədlər, ağacların vəziyyəti, elektrik naqillərinin quraşdırılması, eləcə də tüstü və qoxu ilə bağlı şikayətlər aidiyyəti qurumlar tərəfindən yoxlanılmalıdır.

Nəsimi Rayon İcra Hakimiyyətinin, eləcə də səlahiyyətləri çərçivəsində digər aidiyyəti qurumların bu məsələyə münasibəti ictimaiyyət üçün maraqlıdır. Sakinlərin müraciətlərinin taleyi, ərazidə yoxlamanın aparılıb-aparılmaması və mümkün qanun pozuntularının aradan qaldırılması ilə bağlı görülən tədbirlər barədə məlumat verilməsi gözlənilir.
Unutmaq olmaz ki, şəhərin abadlığı yalnız yeni binaların tikilməsi və küçələrin təmir olunması ilə ölçülmür. Abadlıq həm də mövcud parkların qorunması, ağacların saxlanılması, ictimai ərazilərin təyinatına uyğun istifadəsi və vətəndaşların müraciətlərinə həssas yanaşılması deməkdir.
Parklar ayrı-ayrı obyektlərin deyil, bütün şəhər sakinlərinin ümumi istifadəsi üçün nəzərdə tutulan məkanlardır. Bu məkanların qorunması isə yalnız sakinlərin deyil, aidiyyəti qurumların da məsuliyyətidir.

Nyus.Az