• Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə
  • Gündəm
  • Siyasət
  • İqtisadiyyat
  • Cəmiyyət
  • Araşdırma
  • Hadisə
  • Sosial
  • Mədəniyyət
  • Dünya
  • İdman
  • Bölgə
  • Digər
    • Ölkə
    • Təhsil
    • Səhiyyə
    • Şou-biznes
    • Olay
    • Kriminal
    • Hərbi
    • Maraqlı
    • Video

Ən çox sözə sahib olan dillər - Türkcə 20-ci yerdədir...

Gündəm / Cəmiyyət

28-02-2024, 17:38

Ən çox sözə sahib olan dillər - Türkcə 20-ci yerdədir...

Dünya əhalisi müxtəlif dillərdə danışaraq bir-biri ilə ünsiyyət qurur. Hansı dilin daha zəngin, daha güclü dil olması hər zaman müzakirə mövzusu olub. Burada müxtəlif kriteriyalar nəzərdən keçirilə bilər. Məsələn, dilin əhatə etdiyi coğrafiyanın genişliyi, bu dildə danışan insanların sayı, dilin neçə ölkədə rəsmi statusa malik olması və s. Başqa kriteriya isə dilin söz dağarcığı - lüğət tərkibidir.

Yəni hansı dildə söz ehtiyatı - kəlmələrin sayı daha çoxdursa, bu dil zəngin dil hesab olunur. Əslində hansı dildə daha çox söz olduğunu bilmək çətin məsələdir. Çünki tarixən bir-biri ilə qaynayıb-qarışan xalqların dilləri də bir-birindən təsirlənib. Müasir dünya dillərinin hamısında çoxlu alınma sözlər var. Belə olan halda dillərin zənginliyini müəyyən edərkən bir neçə dildə istifadə olunan hansısa sözün konkret bir mənşə dilinə, yaxud istifadə olunduğu bütün dillərə aid edilməsi ilə bağlı texniki məsələlər ortalığa çıxır.

Canlı orqanizm kimi qəbul olunan dildə bu cür proseslərin getməsi olduqca təbiidir. Unutmaq olmaz ki, yeni sözlərin yaranması praktik ehtiyaclardan doğur və yalnız bu halda işləklik qazana bilir. Sırf yeni söz yaradıb dili "zənginləşdirmək" naminə söz və şəkilçilərdən istifadə edərək hansısa süni kəlmələr uydurmaqla dilin lüğət tərkibini artırmaq mümkün deyil. Tarixdəki bir neçə məşhur təcrübə də bu yolun qeyri-effektiv olduğunu sübuta yetirib.

Dilin zənginləşməsi, söz yaradıcılığı bu dildə hansısa elmi inkişaf hesabına baş verə bilər. Məsələn, bu dilin daşıyıcısı olan, bu dildə düşünən hansısa alim öz tədqiqatı ilə bağlı hansısa yeni anlayışın adlandırılması üçün təbii olaraq öz dilindən istifadə edəcək, sözügedən anlayış hansısa formada adlandırılacaq. Bu ad yeni söz kimi dilə qazandırılacaq.

Bundan başqa, ədəbiyyatın da dildə söz tərkibinin artırılmasında rolu ola bilər. Bir çox hallarda şair və yazıçılar arxaik sözləri, yaxud dialekt ifadələri öz əsərlərində istifadə edərək ümumişlək kəlmələrə çevirirlər. Lakin yuxarıda qeyd olunduğu kimi, bütün bunlar yalnız təbii halda baş verdikdə, praktik ehtiyacdan irəli gəldikdə mümkün olur. Süni şəkildə hansısa sözlər ümumi istifadəyə "itələnə" bilməz.

Dilin zənginləşməsi üçün digər bir amil isə bu dildə danışan adamların sayının çox olması, dolayı olaraq bu dildə düşünən, yazıb-yaradanların da payının çox olması ilə yeni anlayışların yaranması ehtimalının yüksəkliyidir. Burada siyasi amillər ortaya çıxır.

Hansı dil böyük imperiyalar tərəfindən istifadə olunubsa, həmin imperiya geniş əraziyə yayılıbsa, bu dildə yeniliklərin yaranması və yeni sözlərin ortaya çıxması daha labüddür. Yerli dillər isə bu cür dillərdən daha çox alınma söz alaraq tədricən kiçilir və ölü dilə çevrilməyə üz tutur.

Bu baxımdan hər nə qədər çətin olsa da, dillərin söz sayına görə təsnifatını aparmaq olar. Dildəki sözlərin sayını tapmağın ən düzgün yolu həmin dilin etibarlı sayılan lüğətinə baxmaqdır. Ehtimal olunur ki, ən çox aktiv danışılan sözlərin olduğu dil ingilis dilidir. Oksford ingilis dili lüğətində 615 100 söz var. Lüğət təxminən 5400 yeni ingilis sözü ilə daim artır.

İngilis sözlərinin bolluğunun səbəbi onların bütün dünyada və bütün mümkün fəaliyyət sahələrində yayılmasıdır. Həmçinin, fransız dilindən fərqli olaraq, ingilis dili başqa dillərdən söz almağı xoşlayır, buna görə də eyni qavram üçün bir neçə ifadə var. Çin dili kimi əlifbadan kənar dillərdə sözlərin sayını müəyyən etmək daha çətindir. Ərəb dili 12 milyon sözdən ibarət çox böyük lüğətə malik bir dil olsa da, onların yalnız 10 faizi aktiv şəkildə istifadə olunur. 17,4 milyon sözdən ibarət olan alman dili isə xüsusilə ingilis dilindən götürülmüş terminlər və ya yeni söz birləşmələri sayəsində daim böyüyür.(Modern)

Şikayət və təkliflər üçün qaynar xətt:
Əlaqə whatsapp:+994 70 402 02 85
BakuNews.az
Paylaş:
Digər xəbərlər

Şou-biznes

8-08-2022, 13:44

Məşhur müğənni yeddi dildə mahnı oxudu

Ölkə

28-09-2023, 04:13

Beynəlxalq Oğuz Türkcəsi konfransı öz işini bölmə iclası ilə davam etdirib FOTO

Gündəm / Olay

2-08-2023, 16:03

"Ana dilimizin saflığını qorumaq hər bir Azərbaycan vətəndaşının borcudur"

Gündəm

26-10-2023, 19:19

"TİKTOK"da növbəti rüsvayçılıq: Azərbaycan Xalqı belə təhqir olunur

Dünya

4-03-2023, 00:22

ABŞ-ın Stenford Universitetində ana dili ilə bağlı seminar təşkil edilib - FOTO

Şou-biznes

7-09-2023, 20:08

"17 il təhsil alıb, sonra da 1000 manat maaşa işləmək məntiqsizdir" - Nura Suri

Təhsil

31-07-2022, 17:42

Jurnalistikaya qəbul olmaq istəyənlər qabiliyyət imtahanı verəcək

Cəmiyyət

27-04-2023, 19:28

Azərbaycan dilinin inkişaf etdirilməsində müstəsna xidmətləri olan - Ümummilli Lider

Sosial / Olay

6-11-2023, 12:48

"Təsisçilərinin və rəhbərlərinin Azərbaycan xalqına və dövlətinə heç bir aidiyyatı olmayan “Azersun Holding”.." - ETİRAZ

Gündəm / Cəmiyyət

23-02-2024, 18:40

Bələdiyyələrin sayı niyə azaldırılır - Referendum gözləntisi...

Təhsil

9-06-2023, 02:49

Birinci sinfə şagirdlərin qəbulu müsahibə ilə olacaq? AÇIQLAMA

Siyasət

9-08-2022, 19:50

Zəngəzura qayıda biləcəyikmi? – Azərbaycan üçün TARİXİ İMKAN

Araşdırma
Yetkinlik yaşına çatmayanları cinayətə sövq edənlər həbs olundular - VİDEO
QHT-lərin qanunsuz medal fəaliyyəti üzrə cinayət işləri məhkəməyə göndərildi
"Oleq Bakinski"yə amnistiya aktı şamil olundu: Konstantin Kuçerin işinə baxılacaq
GDRK direktorundan Bakunews.az-a hədə: Susdurma cəhdi, qanunsuz təyinatlar və kollecdə boykot təhlükəsi ETN-i bunada susacaqsız ? VİDEOFAKT
Gəncə Dövlət Regional Kollecində “kəsir pulu” qalmaqalı: İllik təhsil haqqı artırılıb, rüşvət tələbi iddiaları davam edir
Pənah Babayevin Serviz oyunu fiaskoya uğradı - Azyaşlı uşaqların sağlamlığı təhlükə altındadı...? VİDEO
Hadisə
15-01-2026, 09:44
Qaxda qəza - Ölən və xəsarət alan var
15-01-2026, 08:57
Sumqayıtda 48 yaşlı kişi dəm qazından boğularaq ölüb
14-01-2026, 14:47
Qusarda avtoxuliqanlıq edən sürücü tutulub - VİDEO
14-01-2026, 07:53
Türkiyəli iş adamı qətlə yetirildi
13-01-2026, 18:00
MN-in sabiq idarə rəisinin cəzası azaldılıb
13-01-2026, 13:53
Bakının mərkəzində əməliyyat - Anbaan video
Xəbər lenti
  • Dünən, 18:46
    Naxçıvandakı türkiyəli tələbələr etiraz edir: "5 manatlıq yolu 50 manata gedirik"
  • Dünən, 18:26
    Məmur QHT-si, dövlət qrantı və korrupsiya: Agentlik kimi qoruyur?-FOTOLAR
  • Dünən, 18:09
    “Faciənin foto yaddaşı” sərgisi açılıb
  • Dünən, 17:47
    “Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi”nə yeni sədr gətirildi - DOSYE
  • Dünən, 17:38
    Bakı sakini Baku City MTK rəhbəri tərəfindən aldadıldığını iddia edir VİDEO
  • Dünən, 17:32
    Nadejda İsmayılovaya “Şöhrət” ordeni verildi
  • Dünən, 17:24
    Prezident İlham Əliyevin tapşırıqları – xalqa xidmət, ədalət, Korrupsiyaya qarşı qəti mövqe prinsiplərinə Y. Ömərov məhəl qoymur…
  • Dünən, 16:48
    Aldadılaraq Ukraynaya göndərilən həmyerlimiz yardım istəyir - FOTO
  • Dünən, 16:30
    19 ildir icra başçısı olan 80 yaşlı Mübariz Əhmədzadə
  • Dünən, 16:16
    Assosiasiya sədri: Bələdiyyələri “qəbir yeri satan” kimi təqdim edirlər
  • Dünən, 16:04
    Elçin Carçıyevin şirkətlərində nə baş verir? - Külli miqdarda borc yaranıb
  • Dünən, 15:47
    Baş prokuror Şirvan şəhərində vətəndaşları qəbul edib
  • Dünən, 13:01
    6 mindən çox şəxs eksternat imtahanda iştirak edəcək
  • Dünən, 12:42
    Faiq Namazovun rəhbəri olduğu “Darvaz MMC” MTK aparılan tikinti zamanı sakinlər üçün təhlükəli vəziyyət -Video
  • Dünən, 12:17
    Azərbaycanda sabit internetin sürəti artıb
  • Dünən, 12:03
    Esmira İbrahimlinin qanunsuz estetik əməliyyatının qurbanı-Şikayətçidir-Foto-Video
  • Dünən, 11:39
    Milli Məclisdə uşaq hüquqlarına dair müzakirələr keçiriləcək
  • Dünən, 10:00
    Tramp Qəzzanı idarə etmək üçün "Sülh Şurası"nın yaradıldığını açıqlayıb
  • Dünən, 09:30
    İtaliya parlamenti Ukraynaya yardımın uzadılmasını təsdiqləyib
  • Dünən, 09:00
    Yəməndə hökumət istefa verib
  • 15-01-2026, 18:41
    KİV: Körfəz üçlüyü Trampı İrana şans verməyə inandıra bilib
  • 15-01-2026, 18:32
    ABŞ Karib dənizində daha bir neft tankerini saxladı
  • 15-01-2026, 18:12
    Bu həkimlərin maaşına əlavələrin müddəti uzadıldı
  • 15-01-2026, 17:30
    Naxçıvan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinin sədr müavini dəyişib
  • 15-01-2026, 17:18
    Hacıbala Abutalıbov bu kəndə köçüb
  • 15-01-2026, 16:53
    Yasamal və Suraxanı rayonlarının bəzi ərazilərində qaz olmayacaq
  • 15-01-2026, 16:44
    Maştağada bir həftə əvvəl çəkilən asfalt dağıldı – ŞİKAYƏT + VİDEO
  • 15-01-2026, 15:54
    Danimarka MN: ABŞ-ın Qrenlandiyaya hücumu baş verərsə, hərbçilər atəş açacaq
  • 15-01-2026, 15:45
    Yasamalda yaşıl terror: Ağacları belə məhv edirlər – FOTO,VİDEO
  • 15-01-2026, 15:12
    Havanın temperaturu 8 dərəcə enəcək, sulu qar, qar yağacaq - XƏBƏRDARLIQ
  • 15-01-2026, 14:47
    Hakan Fidan Ceyhun Bayramovla TRIPP-ın icrası üzrə çərçivə sənədi ilə bağlı iki saat müzakirə aparıb
  • 15-01-2026, 14:38
    Gənclər və İdman Nazirliyində maliyyə pozuntuları barədə yeni detallar
  • 15-01-2026, 14:15
    Fərid Qayıbov IV Avropa Oyunları Koordinasiya Komissiyasının iclasında iştirak edib
  • 15-01-2026, 13:40
    Gəncə və Şəmkir ərazisində Qərb Sənaye Parkı yaradılır
  • 15-01-2026, 13:24
    Keçmiş məmur Səxavət Məmmədovun köhnə dostlarla yeni işbirliyi nələrdən xəbər verir
Daha çox
  • Təsisçi: M Seyidov
  • Tel: (+99455) 402 02 85
  • Baş redaktor: Elnurə Tağıyeva
  • Tel: (+99455) 710-10-61
  • E-mail: Baku.news@mail.ru
Sosial şəbəkələrimiz:
Müəllif hüquqları qorunur. Bakunews.az-ın məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir. Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.
  • Ana səhifə
  • Haqqımızda
  • Reklam
  • Əlaqə