Azərbaycanın penitensiar sistemində mühüm kadr dəyişikliyi baş verib. Prezident İlham Əliyevin 27 oktyabr 2026-cı il tarixli sərəncamı ilə Sahib Cəlil oğlu Rzayev ədliyyə nazirinin müavini – Penitensiar xidmətin rəisi təyin edilib. Bu təyinatla uzun illər hüquq-mühafizə və dövlət idarəçiliyi sahəsində müxtəlif rəhbər vəzifələrdə çalışmış Rzayev ölkənin cəzaçəkmə müəssisələrinə nəzarət edən qurumun rəhbərliyinə gətirilib.

Bununla yanaşı, indiyədək həmin vəzifəni tutan Mirsaleh Miradil oğlu Seyidov Prezidentin digər sərəncamı ilə vəzifəsindən azad edilib.

Bəs Penitensiar xidmətin yeni rəhbəri Sahib Rzayev kimdir? Onun indiyədək fəaliyyəti hansı dövlət qurumları ilə bağlı olub və yeni təyinatı nə ilə diqqət çəkir?

Daxili işlər orqanlarından başlayan karyera

1977-ci ildə anadan olan Sahib Cəlil oğlu Rzayev 2001-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin hüquqşünaslıq ixtisası üzrə bakalavr pilləsini bitirib. O, 2011-ci ildə həmin universitetdə beynəlxalq hüquq ixtisası üzrə əlavə təhsilini fərqlənmə ilə başa vurub.

Əmək fəaliyyətinin ilkin mərhələsi daxili işlər orqanları ilə bağlı olub. Rəsmi bioqrafik məlumatlara əsasən, Rzayev 2006-cı ilədək daxili işlər orqanlarında müstəntiq vəzifəsində çalışıb.

Onun sonrakı karyerası isə Fövqəladə Hallar Nazirliyi ilə bağlıdır.

FHN-də 17 illik fəaliyyət

Sahib Rzayev 2006–2023-cü illərdə Fövqəladə Hallar Nazirliyində müxtəlif rəhbər vəzifələr tutub. Bu müddətdə şöbə, idarə və baş idarə rəisi səviyyəsinə qədər yüksəlib.

2022-ci ilin dekabrında mediada yayılan məlumatlara görə, o, FHN-in Əməliyyat-istintaq idarəsinin rəisi vəzifəsindən Fövqəladə halların xəbərdar edilməsi Baş İdarəsinin rəisi vəzifəsinə təyin olunub.

Həmin təyinat general-mayor Valeh Abdullayevin təqaüdə göndərilməsindən sonra həyata keçirilib. O dövrün mətbuat məlumatlarında Sahib Rzayev polkovnik rütbəsi ilə təqdim olunub.

Beləliklə, Rzayevin uzunmüddətli fəaliyyəti yalnız istintaq sahəsini deyil, həm də dövlət qurumlarının inzibati və təşkilati idarəçiliyini əhatə edib.

Ədliyyə Nazirliyində qısa müddətdə yüksəliş

Sahib Rzayev 2025-ci ilin yanvar ayında Ədliyyə Nazirliyinin İstintaq idarəsinin rəis müavini vəzifəsində fəaliyyətə başlayıb.

Cəmi altı ay sonra, 23 iyul 2025-ci ildə ədliyyə naziri Fərid Əhmədovun əmri ilə İstintaq idarəsinin rəisi təyin edilib.

Onun bu vəzifədə fəaliyyəti təxminən 15 ay davam edib. 27 oktyabr 2026-cı ildə isə Prezidentin sərəncamı ilə daha yüksək vəzifəyə – ədliyyə nazirinin müavini və Penitensiar xidmətin rəisi postuna təyinat alıb.

Bu karyera ardıcıllığı Rzayevin Ədliyyə Nazirliyinin rəhbər strukturlarında nisbətən qısa müddətdə yüksəldiyini göstərir.

Penitensiar sistemin idarə olunması ciddi məsuliyyət tələb edir

Penitensiar xidmət ölkədə azadlıqdan məhrumetmə cəzalarının icrası, cəzaçəkmə müəssisələrinin və istintaq təcridxanalarının fəaliyyəti ilə bağlı mühüm dövlət funksiyalarını həyata keçirir.

Bu quruma rəhbərlik təkcə inzibati idarəçilikdən ibarət deyil. Eyni zamanda, məhkumların hüquqlarının qorunması, saxlanma şəraitinin qanunvericiliyə uyğunluğu, əməkdaşların peşə intizamı və müəssisələrdə baş verən qanun pozuntularının qarşısının alınması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Rzayevin təyinatı fonunda diqqətçəkən məsələlərdən biri onun əvvəlki əmək fəaliyyəti barədə ictimaiyyətə açıqlanan bioqrafiyada konkret penitensiar müəssisəyə rəhbərlik təcrübəsinin göstərilməməsidir.

Lakin bu məqam onun yeni vəzifəni icra etmək imkanları barədə əvvəlcədən mənfi nəticə çıxarmağa əsas vermir. Əsas qiymətləndirmə meyarı rəhbərliyi dövründə əldə ediləcək real nəticələr olacaq.

Yeni rəhbərlikdən nə gözlənilir?

Penitensiar xidmətin yeni rəhbərinin qarşısında dayanan mühüm məsələlərdən biri cəzaçəkmə müəssisələrində qanunçuluğun təmin edilməsi və mövcud idarəetmə mexanizmlərinin səmərəliliyinin artırılmasıdır.

Məhkumların və onların ailə üzvlərinin müraciətlərinə obyektiv baxılması, tibbi xidmətə çıxışın təmin olunması, saxlanma şəraitinin yaxşılaşdırılması və mümkün sui-istifadə hallarına qarşı təsirli nəzarət mexanizmlərinin qurulması ictimai əhəmiyyət daşıyan məsələlərdir.

Bütün bunlar fonunda bir sıra suallar meydana çıxır:

- Sahib Rzayev penitensiar sistemdə hansı idarəçilik yanaşmasını tətbiq edəcək?
- Cəzaçəkmə müəssisələrində şəffaflığın artırılması üçün hansı addımlar atılacaq?
- Məhkumların hüquqları və vətəndaş müraciətləri ilə bağlı mövcud mexanizmlər nə dərəcədə təkmilləşdiriləcək?

Bu suallar yeni rəhbərliyə qarşı ittiham deyil, dövlət qurumunun fəaliyyətinə dair ictimai hesabatlılıq baxımından əhəmiyyətli məsələlərdir.

Sonda qeyd edək ki, Sahib Rzayevin yeni vəzifədə fəaliyyətinə veriləcək əsas qiymət onun əvvəlki postları və karyera yüksəlişi ilə deyil, Penitensiar xidmətdə qanunçuluğun, insan hüquqlarının və şəffaf idarəçiliyin təmin edilməsi istiqamətində əldə olunan nəticələrlə müəyyənləşəcək.

Elnurə Tağıyeva
www.BNTV.az