Ziraat Bank Azərbaycan 2025-ci ilin 4-cü rübünü kifayət qədər yüksək mənfəət göstəriciləri və aktivlərinin həcmində ciddi artımla başa vursa da, rəsmi rəqəmlərin dərinliyinə endikdə bankın gələcək dayanıqlığı ilə bağlı ciddi sual işarələri yaranır.

32gun.az olaraq, bankın təqdim etdiyi 15.01.2026 tarixli rəsmi sənədlər əsasında apardığımız analitik araşdırma göstərir ki, mənfəətin artım tempi ilə paralel olaraq risklər də sürətlə "şişməkdədir".

Riskli sahələrin müqayisəli cədvəli (Bankın rəsmi hesabatına istinadən)

Aşağıdakı cədvəldə bankın 4-cü rüb üzrə əsas maliyyə göstəricilərindəki neqativ meyillər və potensial təhlükələr qruplaşdırılıb:

Göstəricinin Adı

Vəziyyət (31.12.2025)

Tənqidi Qeyd və Risk Təhlili

Qeyri-standart kreditlər

35 410,09 min AZN

Ümumi portfelin 4,62%-i risk altındadır.

Ümidsiz kreditlər

13 220,07 min AZN

Geri qayıtma ehtimalı olmayan vəsaitlər kapitalı birbaşa "yeyir".

Ani Likvidlik Boşluğu

-318 379 min AZN

Bankın qısamüddətli öhdəlikləri aktivlərindən kəskin çoxdur.

Qeyri-faiz xərcləri

29 273,0 min AZN

Xərclər illik müqayisədə təxminən 22% artıb.

Ticarət sektoru asılılığı

254 454,63 min AZN

Analitik Araşdırma: Mənfəət hər şey deməkdirmi?
Bankın 4-cü rüb üzrə xalis mənfəəti illik müqayisədə 14,5 milyon manatdan 23,2 milyon manata qədər yüksəlib. Bu, ilk baxışdan böyük uğur kimi görünə bilər, lakin iqtisadi nöqteyi-nəzərdən bu mənfəətin "qiyməti" olduqca ağırdır.

Kredit portfelinin "keyfiyyət aşınması"

Bankın müştərilərə verdiyi kreditlərin ümumi həcmi 2025-ci ilin sonuna 766,8 milyon manata çatıb. Lakin bu artım keyfiyyətlə müşayiət olunmur. Bankın rəsmi hesabatında aydın görünür ki, "qeyri-qənaətbəxş", "təhlükəli" və "ümidsiz" kateqoriyasına düşən kreditlərinin cəmi 35,4 milyon manatı ötüb. Xüsusilə, "ümidsiz" borcların 13,2 milyon manat olması o deməkdir ki, bankın hər yüz manatından təxminən 2 manatı faktiki olaraq "batıb".

Likvidlik təhlükəsi: Müştərilər pullarını istəsə nə olacaq?

Bankın rəsmi likvidlik hesabatında ən diqqətçəkən rəqəm "Ani" ödəniş müddəti üzrə yaranan mənfi 318,3 milyon manatlıq fərqdir. Ziraat Bank Azərbaycanın aktivləri daha çox uzunmüddətli kreditlərə yönəldiyi halda, öhdəlikləri (müştəri depozitləri) əsasən "tələbli" statusundadır. Bu disbalans bankın hər an "nağd pul tələsinə" düşə biləcəyindən xəbər verir.

İnzibati xərclərin "qara dəliyi"

Mənfəət artsa da, bankın idarə edilməsi də bahalaşır. Cəmi qeyri-faiz xərclərinin 29,2 milyon manata çatması, bunun da 12,3 milyonunun təkcə əmək haqqı fonduna xərclənməsi bankın əməliyyat səmərəliliyini şübhə altına qoyur. Ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə əmək haqqı xərclərindəki 2,6 milyon manatlıq artım bankın gəlirliliyini daxildən gəmirən əsas amillərdən biridir.

Sektoral risk: Bütün yumurtalar bir səbətdə

Özəl sektora ayırdığı kreditlərin strukturu bankın zəif bəndidir. Təkcə ticarət sektoruna 254,4 milyon manat, sənaye sektoruna isə 214,2 milyon manat vəsait yönəldilib. Bu iki sektordan asılılıq o deməkdir ki, ölkədə ticarət dövriyyəsi azalsa, bankın kredit portfeli zəncirvari şəkildə dağıla bilər. Digər tərəfdən, kənd təsərrüfatı kimi real sektora cəmi 27,8 milyon manat vəsaitin ayrılması bankın riskləri diversifikasiya etmək istəmədiyini göstərir.

Yekun qiymətləndirmə

Ziraat Bank Azərbaycanın 2025-ci ilin 4-cü rübü üzrə rəsmi hesabatı göstərir ki, bank "riskli artım" modelinə üstünlük verir. Kapital adekvatlığı (13,47%) hələlik normalar daxilində olsa da, problemli kreditlərin artım tempi və likvidlikdəki kəsir bankın gələcəyini dumanlı edir. Mənfəətin bir hissəsinin ehtiyat ayırmalarına (14,5 milyon manat) yönəldilməsi bankın özünün də riskləri sığortalamağa çalışdığını təsdiqləyir.

32gun.az olaraq bildiririk ki, təqdim edilən bu rəqəmlər bankın şəffaf şəkildə yayımladığı rəsmi hesabatlara əsaslanır və iqtisadi fundamentlər bankın idarəçiliyində ciddi islahatlara ehtiyac olduğunu diktə edir.

Xatırladaq ki, "ZİRAAT BANK AZƏRBAYCAN" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin nizamnamə kapitalı 65,500,000 AZN, qanuni təmsilçisi, idarə heyətinin sədri Selçuk Demirdir.

Müşahidə Şurasının sədri isə Hüseyin Özuysaldır. Ünvanı: Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Həsənbəy Zərdabi pr., ev 191

32gun.az
Ayaz Musaköylü