Nizami Gəncəvi adına Milli Azərbaycan Ədəbiyyatı Muzeyində Azərbaycan İntibah dövrü ədəbiyyatının ilk qüdrətli nümayəndəsi Əfzələddin Xaqani Şirvaninin 900 illik yubileyinə həsr olunmuş “Sözün Xaqanı” adlı ədəbi-musiqili tədbir keçirilib.
Tədbiri giriş nitqi ilə açan muzeyin direktoru, akademik Rafael Hüseynov yazın təravətini elimizə gətirən Yel çərşənbəsi münasibətilə iştirakçıları təbrik edib.
O, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin “Böyük Azərbaycan şairi Xaqani Şirvaninin 900 illik yubileyinin qeyd edilməsi haqqında” 28 yanvar 2026-cı il tarixli Sərəncamına əsasən ölkəmizdə görkəmli şairin yubileyinin geniş şəkildə qeyd edildiyini bildirib. Vurğulayıb ki, bu Sərəncam Xaqani Şirvani irsinin milli-mədəni yaddaşımızdakı yerini bir daha təsdiq etməklə yanaşı, onun zəngin ədəbi-fəlsəfi irsinin daha geniş miqyasda öyrənilməsi və beynəlxalq elmi ictimaiyyətə təqdim olunması baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Akademik Rafael Hüseynov sözügedən Sərəncama əsasən Ədəbiyyat Muzeyində də Xaqani Şirvaninin 900 illiyi ilə bağlı silsilə tədbirlərin keçiriləcəyini diqqətə çatdırıb.
Muzey direktoru poeziyamızın klassiki, böyük mütəfəkkir Xaqani Şirvaninin həyatı və zəngin ədəbi irsi barədə məlumat verərək bildirib ki, görkəmli şair Azərbaycan xalqının dünya mədəniyyətinə bəxş etdiyi ən qiymətli söz sərvətlərindəndir.
Nizaminin müasirləri arasında Xaqani Şirvaninin ən yüksək zirvədə durduğunu söyləyən akademik Rafael Hüseynov qeyd edib ki, bu sənətkarların hər biri XII əsr Azərbaycan ədəbiyyatının formalaşmasında və zənginləşməsində önəmli rol oynayıblar. Hər iki ədib yalnız Azərbayanın deyil, Yaxın və Orta Şərqin zövqünün, düşüncəsinin, poeziyasının, ədəbiyyatının inkişafına böyük təsir göstərib.
Akademik Rafael Hüseynov bildirib ki, 1126-cı ildə Şamaxıda anadan olan Xaqani Şirvani Azərbaycana sığmayıb, daim səyahətlərdə olub. Yaxın Şərq ölkələrində səfərdə olan şair təəssüratlarını poetik əsərlərdə verib. Azərbaycan rəssamlarından biri Xaqani Şirvaninin səyahətlərinin xəritəsini çəkib. Ədibin 1156-cı ildə qələmə aldığı "Töhfətül-İraqeyn" ("İki İraqın töhfəsi") əsəri Azərbaycan ədəbiyyatında ilk mənzum səfərnamə hesab olunur.
"Xaqani Şirvani mübarizliyi, ictimai-siyasi-düşüncəsi və vətənpərvərliyi ilə müasirlərindən fərqlənir", - deyən muzey direktoru qeyd edib ki, əsrlər keçsə də Xaqani poeziyası öz aktuallığını və estetik cazibəsini qoruyub saxlayıb. Onun söz dünyası yalnız ədəbi irs deyil, həm də yüksək mənəvi dəyərlərin, idrak və kamillik axtarışının poetik ifadəsidir.
O, Xaqani Şirvaninin saray həyatından da bəhs edərək şairin Şirvanşahlar sarayında yaşayıb yaratdığını, burada yüksək nüfuz qazandığını söyləyib. Bildirib ki, saray həyatı Xaqaninin yaradıcılığında ziddiyyətli izlər qoyub.
Çıxışının sonunda akademik Rafael Hüseynov müasir dövrdə Xaqani Şirvani yaradıcılığının klassik Azərbaycan ədəbiyyatının incisi kimi öyrənildiyini, araşdırıldığını və müxtəlif sənət əsərlərində yaşadığını vurğulayıb. Qeyd edib ki, böyük şair poetik irsi, mürəkkəb bədii dili və fəlsəfi düşüncələri ilə müasir ədəbiyyatşünaslığın diqqət mərkəzində qalmaqdadır.
Daha sonra Bakı məktəblilərinin ifasında ana dilində, eləcə də fars, ərəb və ingilis dillərində Xaqani yaradıcılığından nümunələr səsləndirilib, şairin saray mühitində keçən dövrü aktyor məktəblilərin oyunu ilə canlandırılıb.
Muzeyin “Məktəblərlə və ictimaiyyətlə iş” şöbəsi, o cümlədən Həmkarlar İttifaqının təşkilatçılığı ilə baş tutan tədbirin sonunda istedadlı gənclər sertifikatlarla təltif olunublar.